Gelelim Küresinlilere

Son zamanlarda Şikaklar, bölgelerinde Küresin adlı bir Türk aşiretini himayesine almış;  bunlar da dillerini kaybetmeye başlamışlardı. Bu Türkler, Şikak kabilesi kıyafetinde yaşamaya mecbur olmuşlardı. Azerbaycan şivesiyle Türkçe konuşuyorlardı. Küresinliler, Samsun tarafından geldiklerini söylerlerdi ve İran hududu bölgesinde yaşarlardı.

Peki, Küresinlilerin orada ne işi vardı? Osmanlı Devleti mülkünün sınırlarını genişletirken, başıboş yaşayan Türkmen aşiretleri, yukarıda izah ettiğimiz sebeplerle, onlara itaat etmek istemiyorlardı. Baskı görünce Doğu ya doğru kaçmaya başladılar.

Küresinliler de Samsun bölgesinden bu şekilde gelmiş olmalıdırlar. Bu durum, o dönemin şartları içerisinde doğrudur ve mantıklıdır.

Şikak aşireti kabilelerinin üçte biri Yezide ve birisinin Türk olduklarını kabul etmesi, Rus eserlerinin Şikaklara Türk demelerine hak vermektedir. Şikak aşireti  reisi Simitko’nun 1921 yılında Van’dayken asıllarının Türk olduğunu söylediği gazetelerde yayımlanmıştı. Bu kabileler her ne kadar  Şikak adı altında toplanmakta iseler de birbirlerine eski zamanlardan beridir düşmandırlar.

Azeri şivesiyle konuştukları için Van’da İran Acemi sanılarak  şakayla karışık alay edilen Küresinlilerin özbeöz Türk oldukları ortadadır. Sonradan Kürtleşmiş ya da  Kürtleştirilmişlerdir. Prof.Dr. Orhan Türkdoğan ise, nedendir bilinmez, kitabında Süleyman Sadri Paşa’dan övgüyle bahsetmesine, bu eseri yörenin jeopolitik ve insan birimi üzerine dayalı tespitleri sayesinde yakın tarihimizin en önemli belgelerinden biri olarak göstermesine rağmen Küresinlileri İran’dan gelen bir topluluk olarak göstermiştir.

Küresinlileri,  “Kasımoğulları Cemaati: Bir Sünni Azeri Topluluğu” olarak gösteren Türkdoğan, bu cemaatin İran’ın Urmiye vilayetine bağlı Hoy’dan seferberlik zamanında Van’a geldiklerini, “Kür “kelimesinin Farsça’da “çok” anlamına geldiğini belirtmektedir. Küresinliler de kalabalık gruplar halinde Van’a  gelmişlerdi ve İran  onları Şiileştirme emellerine tepki olarak Van’a göçe karar vermişlerdi.

Prof. Dr. Türkdoğan, saha araştırmaları ile tanınan çok değerli bir akademisyen olmasına rağmen burada vahim bir hata yapmıştır.  Seferberlik, bilindiği üzere Birinci Dünya Savaşı sırasında (1914-1918) gerçekleşmiştir. Oysa onlar Osmanlı baskısından kaçmak amacıyla Samsun’dan Van’a göç ettiler.

Türk’tüler ve sonradan Osmanlı’nın gözdesi olan Kürtler gibi görünebilmek için 1591’de göçebe halinde olan Şikaklar gibi giyinip, onlar gibi konuşmaya başladılar. (Bir Zaza grubu olan ve Tunceli ili sınırları, içerisinde yaşayan yarı göçer Şavak aşireti mensupları üzerinde antropolojik bir saha araştırması, bu grubun tamamen Türk kültürünün izlerini taşıdığı tüm bulgularıyla ortaya koymuştur.) Değiştiler, başkalaştılar, Seferberlik ile Şikakların bölgede görülmesi arasında yaklaşık 400 sene vardır.

Kitabin Adı.: Kürtleşen Türkler

Kitabın Yazarı.: Macit GÜRBÜZ

Basım Yılı.: 2009

Yayınevi.: Bildik Ltd.Şti.

Sayfa.: 142 - 144